Er hangt een andere energie in de lucht – de energie van herfst: een uitnodiging om te vertragen. Het voelt op het eerste gezicht aan als yang-energie van activiteit, om overal aan mee te doen en nieuwe projecten te beginnen. Als je niet oppast, trekt het je mee in alle windrichtingen en nieuwe plannen en plotseling zit je agenda vol. Er is zo veel te doen: boeken te lezen, nieuwe vaardigheden te leren, nieuwe richtingen en mensen te volgen en nieuwe samenwerkingen aan te gaan. Daar is deze tijd van het jaar – einde van de herfst – echter niet optimaal voor. De natuur toont zo duidelijk haar voorbeeld; de zomerse yang-energie richt zich om naar steeds meer yin. De herfst nodigt je uit om te vertragen.
Hoe vol is je agenda al?
Mijn behoefte om te leren en overal aan mee te doen wordt wakker na de warmte in de zomer. Het verleidt mij tot spontane en soms lang uitgestelde aanmeldingen voor events, workshops, webinars, deelname aan professionele netwerken of nieuwe cursussen. Er zijn opleidingen te over – om mijn dorst voor ontwikkeling te lessen en mezelf wijs te maken dat ik daardoor nog waardevoller ben voor mijn cliënten en coachees. Tegelijk is er een stem die zo nu en dan vragen stelt: ‘Hoe vol is je agenda al?’ ‘Is het wel verstandig om hier nú aan te beginnen (of kan het echt niet wachten)?’ ‘Hoe zorg je voor lucht in je dagen en weken als je er steeds meer te doen inpropt?’
Sinds kort begrijp ik dat de herfst gaat om beschouwen, beoordelen en loslaten. Niet om zaaien, nieuwe draden spinnen en overal voor open staan.
Probeer je ontwikkelingsdrang te temperen
Wanneer we niet bewust weten te remmen, vliegen we haast uit de bocht tegen december – moe en uitgeblust, gespannen als een snaar en snakkend naar even helemaal niets na de drukke decembermaand met allerlei verplichtingen. Burn-out-klachten nemen in deze maanden duidelijk toe. Inmiddels herken ik het patroon steeds beter bij mezelf én bij anderen. Ik zorg bewust en voortdurend voor lucht in mijn agenda. Daarnaast probeer ik mijn springerigheid, leergierigheid, enthousiasme en ontwikkelingsdrang te temperen, mezelf te kalmeren en te focussen op de essentie van wat mij te doen staat. Sta dagelijks stil bij de veranderingen om je heen in de natuur, die zich voorbereidt op de komst van de winter.
De uitdaging is te leren vertragen
Als je jezelf herkent in de springerigheid in deze tijd, de onrust en het gevoel dat het wel allemaal NU moet (of anders mis je de boot, is het te laat), is dat heel normaal. De uitdaging van deze tijd is innerlijke beheersing; het ombuigen van yang naar yin. Rustig blijven doorwerken en alle ‘zijpaden’ negeren. Dat is niet altijd makkelijk met zo’n enorm aanbod om ons heen. We willen vooruit, maar de herfstnatuur nodigt ons uit om juist te vertragen en te bezinnen, beschouwen wat het afgelopen half jaar heeft gebracht. Beoordelen wat jou niet dient, waar je gerust mee mag stoppen. Balans opmaken en jezelf klaarmaken voor een periode van rust in de winter.
Begin je dag vanuit rust en stilte
Meditatie is daarbij een uitstekend anker. Het schept rust en regelmaat en zorgt ervoor dat mijn dag niet in stress begint, maar vanuit rust en stilte. Mediteren biedt me ook iedere dag een spiegel en de mogelijkheid tot een helicopterview. Zittend op mijn kussen, zwevend boven mijn bezigheden, plannen, ideeën en acties, kan ik ze neutraal beschouwen. Ik blijf rustig zitten en leer steeds opnieuw te wachten – te broeden als een zwangere vrouw.
Wat mag je laten gaan?
Zwanger? Yep, maar figuurlijk dan. “Zuiver en met voorzichtige afwachting deze tijd van het jaar doorbrengen. In plaats van steeds meer en iets nieuws te beginnen, zacht koesteren van de rust en groei in jezelf, dat vanzelf als een autonoom proces voltrekt als je het de tijd geeft.” Dit citaat komt uit ‘Het leven en werken in het ritme van de seizoenen’ van Jaap Voigt.
Juist door in je eigen centrum te blijven, kun je vanuit je bezieling rustig doorwerken, aandacht besteden aan wat er al is en zorgdragen aan de details daaromheen. Door in deze periode de rust te bewaren, kun je neutraler beoordelen en beschouwen, waarnemen, zien en voelen wat er in je kern groeit, maar nog tijd nodig heeft. Door afstand te nemen aan de externe zaken lukt het ook beter om balans op te maken van het afgelopen half jaar van groei, bloei en oogst: wat mag blijven en overwinteren, wat mag je laten gaan?
De natuur laat mij per dag duidelijker zien dat er in deze periode niet nóg meer nieuws komt, maar juist rust, bezinning en laten gaan, afscheid nemen.
Word je bewust van je innerlijke balans
De persoonlijke uitdaging van deze periode is nee te zeggen tegen de aanlokkelijke uitnodigingen om te leren, verbinden en vormgeven. Meer tijd besteden aan lucht in de agenda en bewust de zelfzorg inplannen. Het innerlijke evenwicht raakt anders verstoord, de onrust groeit en voor je het weet, kom je tijd tekort en ben je het overzicht van alle to do’s kwijt.
- Wat dient jou niet meer, wat is versleten of heeft niet opgebracht wat je ervan had gehoopt of verwacht?
- Wat mag je loslaten om ruimte te maken voor de groei die nog tijd nodig heeft?
- Wat is de essentie van je activiteiten, de kern en je talent?
- Waar dien je de leiding zelf te nemen en waar kun je beter bij anderen aansluiten? En als je dat laatste doet, hoe ga je te werk?
- Wat moet jij doen om nu te leven ‘als een zwangere vrouw’: zuiver, voorzichtig, geduldig en in rustige verwachting – met aandacht bij jezelf?
- Kun je je droom en bezieling helder en levend houden te midden van druk, onrust en afleiding?
Vaart verminderen
De zon kleurt alle bladeren die nog aan de bomen zitten. Er hangt een andere geur in de lucht. Het oogstseizoen loopt ten einde, de natuur laat een van haar mooiste kanten zien. Ik wandel op een onverhard pad en voel de wind en de zonnestralen op mijn huid. Ik laat mij verwennen door de laatste dans van de herfst. Ik besluit dat de lucht in mijn structuren en dicht bij mezelf blijven belangrijker is dan nieuwe avonturen. Die komen begin volgend jaar zeker weer aan de beurt, het zaad is geplant. Nu is het tijd om stilletjes aan vaart te verminderen – om rond de jaarwisseling om even tot een stilstand te kunnen komen.
Neem de tijd voor jezelf om de vragen rustig en bewust te beantwoorden. Wat voor inzichten krijg je, en welke inzicht geef je meer aandacht?
Als je met mij wilt sparren over (dreigende) overbelasting, het beheersbaar maken van stress en spanning in je huidige leven, maak een afspraak voor een verkennend gesprek.